Halk Oyunları ve Müziği: Türkiye'de halk müziği ve oyunlarının yörelere göre özellikler gösterdiğini biliyoruz.
Isparta yöre olarak Zeybek oyunları, Teke oyunları ve kaşık oyunları bölgesi içine girer.
Bu oyunların müziğini incelediğimizde (ezgi + ritim) yapıları bakımından Zeybek ve Teke oyunlarının genellikle 9 zamanlı olduğunu görürüz. Ağır Zeybeklere çok nadir rastlanmakla beraber 9/2, 9/4'lük usuller ağırlıktadır. Diğer zeybeklerde 9/8'lik usul kullanılmaktadır.

Teke oyunlarına gelince; Isparta ve ilçelerinin bazılarında bu oyunlara GAKGİLİ HAVASI denilmektedir.

Usul olarak 9/8'lik ve 9/16'lık ritimlerin değişik şekilleri görülür. Ayrıca Anamas Yaylalarına çıkan Yörükler arasında Teke yöresi türküleri karakterinde Boğaz Havaları da yaygındır. Sağ elin baş parmağı gırtlağa dayanarak Teke Zortlatması tavrında ses müziği icra edilmektedir.

Isparta türkülerine eşlik eden halk çalgılarımızın başında bağlama gelir. Bağlama genellikle bozuk düzende yani, 

Üst Tel .......... sol 
Orta Tel.......... re 
Alt Tel .......... la düzeniyle çalındığı gibi, 

bağlama düzeni dediğimiz:
Üst Tel .......... mi
Orta Tel.......... re
Alt Tel .......... la düzenine de sıkça rastlanmaktadır. Bu düzene Avşar Düzeni adı verilmektedir. Bağlamada zeybek havaları çalınırken bildiğimiz Zeybek tezenesi atılmaktadır.

Diğer bir halk çalgısı da, yörede Isparta-Burdur-Antalya'ya ait yaygın bir çalgı, Kabak Kemane (IKLIG)'dır. Bunun dışında sipsi ve darbuka beşlisi oyunlarda ve türkülerde en çok kullanılan halk çalgılarıdır. Kaşık oyunlarına gelince, Isparta coğrafi bölge olarak Akdeniz Bölgesinde olması sebebiyle Mut, Silifke ve Konya folklorunun etkisi de görülür. Bilhassa Konya'ya yakın ilçelerimiz Yalvaç ve Şarkikaraağaç'ta kaşık oyunları görülmektedir.

Isparta İlimiz Halk Müziği ve oyunları bakımından çok zengin bir kültür yapısına sahiptir. Henüz derlenmemiş, oldukça zengin bir türkü hazinesi mevcuttur.

Oyunlar: Isparta ve çevresi seyirlik oyun yönünden zengin bir yöredir. Yöreye has oyunlar genelde iki türde görülür. Birinci tür oyunlar ağır ve hızlı olmak üzere Zeybek oyunları, ikinci tür oyunlar da Teke oyunlarıdır.

İlde oynanan oyunlar genelde tek kadın ve erkek oyunları dizisinde oynanır. Ancak zaman zaman halkalı dizili oyunlara da rastlanır. Örneğin Serenler Zeybeği bu tür oyunlardandır. Bunun yanı sıra Teke oyunlarının karşılamalı ve alacalı dizide oynandığı da görülmüştür.

1. Zeybek Oyunları: Zeybek türü oyunlar, daha çok doku aksak tartımlıdır. Oyunlar kol, bacak ve gövde hareketlerine göre düzenlenmiştir. Oyunlarda haykırışlar, birdenbire sıçramalar, yere el atma ve diz vurmalar görülür. Yörede ağır Zeybek olduğu gibi hızlı Zeybekler de görülür. Genellikle erkek oyunu olarak bilinen Zeybekler, yörede kadınlar tarafından da oynanır. Şarkikaraağaç ve Yalvaç yörelerinde parmak şıklatarak, damak çatlatarak, şişe çalarak oynanan ağır ve hızlı Zeybekler vardır.

Zeybek oyunları genelde yürümeyle başlar. Burada tartım bedene alınır. İkinci yürümeden sonra diğer hareketlere geçilir. Saldırma, atak hareketleri, diz üzerine düşme, diz üzerinde yürüme takip ederek oyun sona erer. Yörede oynanan ağır ve hafif Zeybek türü oyunlar şunlardır:

Serenler, Al Yazma, Kabir Arası (Kazım ya da Kara Zeybek), Osman Zeybeği, Evlerinin Önü Mersin, Jandarma, Ağır Zeybek, Asi Zeybek, Sarı Zeybek Ardınçtandır Kuyuların Kovası, Badılcanı Doğradım, Çayıra Serdim Postu, Ay Doğar Ayan Meyan, Haymanalı, Hatçem, Pembe Gırebimin Oyası, Merdiven Altında Tavuk Gıdaklaması, Gelin-Kaynana Kavgası. Yörede oynanan en tanınmış oyunlar şunlardır.

Serenler Zeybeği: Genellikle erkeklerin oynadığı bir zeybektir. Sözlü ve sözsüz bölümleri vardır. Boğaz havası il başlar. Düz yürüme, üç diz, ayak sallama çift diz, atılma, soldan dönme, tek diz, çift atılma figürlerinden oluşur.

Al Yazma: Erkekler tarafından oynanan oyunlardandır. Yürüme düz dönerek çift diz, dönmeden çift diz, ayak sallama figürlerinden oluşur.

Osman Zeybeği: Düz yürüme, sağ diz, sol diz ve dönme figürlerinden oluşur.

Hatçem: Kadın oyunudur. Her düğünde rastlamak mümkündür. Kolsuz, düz kollu, düz topuk, çökme (ayak sallama) figürlerinden oluşur.

2. Teke Oyunları: Teke, Türkmenlerin oynadığı oyunlardır. Isparta, Burdur, Antalya ilçe ve yörelerine yayılan Teke Türkmenlerine "Yörük" denir. Teke oyunları, Sütçüler yöresinde yaygın durumdadır. Bu oyunlar ile "Teke" adı verilen erkek keçiler arasında bağlantı vardır. Keçinin hareketlerini yansıtan oyun figürleri; sekme, arkaya dönere kaçma, ani sıçrayışlar, tekenin kızdığı zaman kıç atışı şeklindedir.

Teke oyunları önce gurbet havası denilen uzun hava ile başlamakta, daha sora yüksek bir hızla oyuna girilmektedir. Başlangıçta Yörüklerin parmaklarının üzerine bastırarak, bastırma güç ve yerlerini değiştirerek çıkarttıkları sesin oluşturduğu boğaz havalarına da rastlanmaktadır.

Bölgesel sözlerin etkisi altında ezgi ile karışık bir söyleşi ve ağlayışı yansıtan gurbet havaları Kerem, Garip Afşar ve ninnilerden oluşmaktadır. Ölçüler dokuz zamanlıdır. Bu havalardan sonra çok hareketli olan oyunlar sipsi eşliğinde çoğu zaman sözlü olarak oynanmaktadır.

Dımdan, Teke yöresinde zortlatmalardan daha hızlı oynanan kadın oyunlarının türüdür. Bu oyuna boğaz havası ile eşlik edilir.

Kadın oyun havalarına, aynı zamanda "Okşama Gerci" adı verilir. Gönlüm, Gabardıç, Sağdıç Dolanması bu tür hızlı oyunlardır. Okşama, dizle yeri dövme, düşme figürleri ile Zeybek oyunlarını hatırlatmaktadır.

Bizim türkümüzde gurbet var artık 
Hasret var, yürek var, toprak var 
babam.
Göğünüzü sımsıcak saran havada
Folklorcuyu seyre koşan insanlar
Yüzyıllardan beridir Altay'lardan Tuna'ya
Bizim türkülerimizdir söylenen
Konuşulan dil bizim dilimizdir.
Renk renk, nakış nakış uzayan toprak değil
Kilimlerimizdir, oyunlarımızdır.

Türk'üz türküler yoldaşımız
Hesaba gelmez yaşımız
Nerde olsa savaşımız
Türk'üz türkü çağırırız.
Su başında sulaklarda
Türkü sesi kulaklarda
Beşiklerde bebeklerde
Türk'üz türkü çağırırız.